Press |

ESMO 2016: highlights voor de uro-oncologische praktijk

Allereerst bracht ESMO 2016 (7-11 oktober) weer veel data van checkpoint inhibitors (anti PD-1 en anti –PDL1 remmers) bij blaaskanker. Steeds duidelijker wordt dat zowel patiënten die reeds met chemotherapie zijn behandeld, als patiënten die geen cisplatin kunnen krijgen door met name krappe nierfunctie, een betekenisvolle kans hebben op afname van de ziekte die bovendien lang kan aanhouden. Er zijn op deze ESMO maar liefst 4 verschillende PD-1 en PDL-1remmers aan de orde gekomen, die effectief aardig vergelijkbaar lijken. Ook wordt steeds duidelijker dat het onderzoeken van de tumor (of immuuncellen) op PDL-1 expressie richting geeft in kans op respons, maar niet voldoende om de test in te voeren als beslisfactor.

Er was zowel tijdens het symposium, als aan het einde bij de highlight session veel aandacht voor het onderzoek met deze middelen. Juist ook bij het oppervlakkig blaascarcinoom dat niet meer reageert op BCG spoelingen en ook op lopend onderzoek bij prostaatkanker na 2 of 3 lijnen therapie. Beide studies lopen ook in een aantal DUOS centra (studie MK-57, respectievelijk MK-199).

CHAARTED studie bij LVM patiënten

Voor de praktijk was het meest relevante nieuws de mature analyse van de CHAARTED studie bij de patiëntengroep met LVM (beperkte uitzaaiingen). De historie samengevat; in 2014 was CHAARTED (het vroeg geven van 6 kuren docetaxel aan castratietherapie) alleen zeker aangetoond bij patiënten met veel (meer dan 4 botuitzaaiingen of orgaanuitzaaiingen; HVM). Bij patiënten met minder uitzaaiingen was er een trend, maar nog niet significant, deels door de kleinere groep in de studie en het nog kleine aantal events.

Vervolgens toonde STAMPEDE in 2015 een even robuuste overlevingswinst waarbij in deze studie geen onderscheid was gemaakt tussen HVM en LVM. Daarop is (mede gezien de trend die er al was in CHAARTED) ook in de verschillende internationale richtlijnen besloten om alle mannen met bij diagnose uitgezaaide prostaatkanker en die fit genoeg waren voor chemotherapie, deze 6 kuren docetaxel aan te bieden.

Bij de nieuwe en mature analyse van de LVM groep van CHAARTED is de trend juist verdwenen met een HR richting 1 (1.04, d.w.z. geen verschil in voordeel van de docetaxel). Dat is behoorlijk verrassend en maakt de inzet bij de groep met 1, 2 of 3 botuitzaaiingen of alleen uitgebreide klieruitzaaiingen buiten het bekken weer minder voor de hand liggend.

Hoe is dit nu te duiden? Relevant is dat in STAMPEDE de meeste patiënten voldeden aan HVM criteria, 85% b.v. had botuitzaaiingen. Het is dus mogelijk dat de grote winst bij HVM in deze grootste groep de bescheidener (of afwezige) winst in de LVM groep overschaduwd heeft. Lastig is nu dat we niet weten waar de grens moet liggen. Is er b.v. wel enige winst bij 3 botuitzaaiingen, immers verschilt 3 nu van 4 of 5?

Duidelijk lijkt wel dat het biologisch gedrag van de kanker en het effect van de chemotherapie lijkt te verschillen indien er echt veel uitzaaiingen zijn. Als de uitbreiding minder evident is, moeten we individualiseren, waarbij factoren als Gleason score, leeftijd en wens van patiënt om elke winst te willen grijpen mee wegen. In een sessie over het optimale beleid bij patiënten met oligometastatisch (een of enkele uitzaaiingen) prostaatcarcinoom (door Piet Ost, Steven Joniau en Ronald de Wit) en waaraan in de discussie ook Chris Sweeney (CHAARTED) en Nick James (STAMPEDE) deelnamen, tekende zich een dergelijk beleid af. James gaf aan dat in STAMPEDE nog gekeken zal worden naar het al dan niet bestaan van winst in de LVM groep t.o.v. de HVM groep.

Vooralsnog ben ik wat terughoudender geworden met de inzet van docetaxel indien er maar 1 of 2 botmets zijn of alleen lymfeklieruitzaaiingen en iemand al op leeftijd is ( denk aan >75) en/of een wat minder ongunstige Gleason score 7 tumor heeft waar de winst die met chemotherapie wordt bereikt wellicht ook wat minder groot is.

Prof. Dr. Ronald de Wit

Voor meer informatie:

ESMO Abstract 720PD

Long term efficacy and QOL data of chemohormonal therapy (C-HT) in low and high volume hormone naïve metastatic prostate cancer (PrCa): E3805 CHAARTED trial

© 2019, Stichting DUOS, redactie en teksten: Kuip&Ko, website: sbddesign.nldisclaimer   |   log in