Press |

Prostaatkankernetwerk Nederland

Een goede ontwikkeling zijn de vele samenwerkingsverbanden op prostaatkanker gebied. Dit keer belichten we Prostaatkankernetwerk Nederland waarin Amsterdam UMC, Andros Mannenkliniek, Antoni van Leeuwenhoek, BovenIJ ziekenhuis, Dijklander Ziekenhuis, Noordwest Ziekenhuisgroep, Rode Kruis Ziekenhuis, Spaarne Gasthuis, Zaans Medisch Centrum, Ziekenhuis Amstelland en Ziekenhuis St Jansdal samen werken. Door de gezamenlijke innovatiekracht ontvangen patiënten hoogwaardige kwalitatieve zorg volgens de nieuwste inzichten.

De doelen sluiten naadloos aan bij de visie van patiëntenorganisatie ProstaatKankerStichting.nl. (PKS). Bovendien is netwerkdeelnemer Antoni van Leeuwenhoek door PKS, de Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties (NFK) en Zilveren Kruis geselecteerd als koploperziekenhuis om de kwaliteit van prostaatkankeroperaties te stimuleren.

  • We streven naar uniforme patiëntvriendelijke diagnostiek, dichtbij huis, met behulp van de nieuwste technologie en volgens een vast zorgpad.

Door continue  kwaliteitscontrole worden de verschillende stappen in het zorgproces op de twaalf  locaties stapsgewijs verbeterd. Denk hierbij aan  de bestaande kwaliteit van de onderdelen van de diagnostiek zoals indicatiestelling, MRI prostaat, (fusie)prostaatbiopten, informatievoorziening en de operatie. Hierbij is het van elkaar leren essentieel en worden alle mogelijk trainingsmiddelen ingezet.

  • We bieden een op maat gemaakte behandeling. Kijken naar de mogelijke impact daarvan op de kwaliteit van leven en werken aan de hand van de nieuwste inzichten en volgens een afgesproken zorgpad.

Risico- en uitkomst voorspelling is een belangrijk element in begeleiding van patiënten. De bestaande database van het netwerk biedt de mogelijkheid om patiënten gebaseerd op een gepersonaliseerd risicoprofiel optimaal te informeren. Bijvoorbeeld over urine-incontinentie na de operatie, over voor en nadelen van hun behandelingskeuze, en zo te komen tot de behandeling van hun prostaatkanker die het meest aansluit bij de verwachtingen.

  • We bespreken met de patiënt de diagnose, het behandelplan en nazorg in het eigen ziekenhuis, maar in geval van een operatie is gekozen voor een centrale locatie.

Voor de prostatectomie hebben we beschikking over twee Da Vinci  robotchirurgische systemen waarop met acht operateurs vijf dagen per week robotgeassisteerde ingrepen worden uitgevoerd. Hierbij maken we gebruik van verschillende beeldgeleide chirurgische technieken zoals de sentinel node procedure, tumorspecifieke fluorescentie en radioactieve tracers en radionavigatie. In 2020 werden door het netwerk 525 prostatectomieën uitgevoerd.

  • Patiënt en medisch specialist beslissen samen, alle behandelplannen worden multidisciplinair besproken, dus met alle relevante zorgverleners.

Binnen het netwerk wordt iedere patiënt besproken in het multidisciplinaire overleg waarbij naast de uroloog ook de radiotherapeut, medisch oncoloog, radioloog, en nucleair geneeskundige betrokken zijn. De verschillende behandelingsopties worden bepaald op basis van eigenschappen van de tumor, de patiënt en zijn wensen . Daarnaast is er ook overleg met de fysiotherapeuten en seksuologen om de consequenties, die helaas bij behandelingen voorkomen, zoveel mogelijk het hoofd te bieden, te voorkomen en waar nodig te behandelen. Voor behandeling van seksuologische problemen is een apart poliklinisch consult mogelijk.

  • De ervaring en de mening van de patiënt staan centraal bij het continu verbeteren van onze zorg.

Hierbij luisteren we naar wensen die leven bij patiënten via PREMS en PROMS. Er is altijd ruimte voor verbetering en leren van de ervaringen van patiënten. We monitoren de uitkomsten van de behandelingen dan ook continue middels vragenlijsten die online kunnen worden ingevuld en verwerkt.

  • We staan voor kwaliteitscontrole, innovaties en studies. We bundelen en delen kennis en kunde op het gebied van prostaatkankerzorg, nieuwe kennis wordt ontwikkeld door het gezamenlijk uitvoeren van wetenschappelijk onderzoek, nieuwe vindingen worden doorgevoerd in de dagelijkse praktijk.

Verbetering van kwaliteit is een belangrijke reden voor de totstandkoming van het netwerk. Zo hebben de acht operateurs maandelijks een kwaliteitsoverleg over methoden om de uitkomsten van de operatie te verbeteren. Ook doen we veel onderzoek naar onderdelen van het zorgproces. Hierbij zijn 16 onderzoekers betrokken die zoeken naar bijvoorbeeld verbetering van de nauwkeurigheid van de beeldvorming van prostaatkanker met een MRI of PSMA-PET scan maar ook de technische ontwikkeling voor de verbetering van de operatie met nieuwe instrumenten, camera’s en onderzoek naar methoden om het herstel na de behandeling te optimaliseren.

De kwaliteitscyclus is een dynamisch proces (lees: nooit af) en wordt uitgevoerd aan de hand van de PDCA-cyclus (Plan, Do, Check, Act). Inmiddels zijn o.a. de volgende onderwerpen behandeld: preventie van blaaskramp direct na robot-geassisteerde radicale laparoscopische prostatectomie (RALP), urinecontinentie, NeuroSAFE, positieve snijvlakken, lymfeklierdissectie, Retzius sparende radicale prostatectomie.

 

Blaaskramp na RALP

Ongeveer 60% van de RALP patiënten krijgt blaaskramp (of catheter-related bladder discomfort, CRBD) op de recovery afdeling. Dit is een vervelende klacht waardoor sommige patiënten motorisch onrustig worden en soms proberen het bed te verlaten of aan de katheter trekken. Middels een PDCA-cyclus opzet zijn ach intra-operatieve behandelstrategieën geëvalueerd om blaaskramp te voorkomen. Paravesicale en para-urethrale injecties met ropivacaine verlagen de incidentie van blaaskramp met 25-50%. Dit is een aanzienlijke afname. Recoveryverpleegkundigen merken dat patiënten baat hebben bij de injecties, ook na het project. Aan alle operateurs is geadviseerd om deze injecties te zetten.

 

Verminderen van positieve snijvlakken na RALP

Positieve snijvlakken (PSM) zijn een belangrijke (oncologische) uitkomstmaat omdat ze zijn gecorreleerd met biochemisch recidief. Ook zorgt het ‘volledig verwijderen van de prostaat’ voor geruststelling bij patiënten. Een doelstelling van Prostaatkankernetwerk Nederland is om het percentage PSM zo laag mogelijk te krijgen, naar ~20%. In 2019 was het percentage PSM 34,3%. De meeste PSM zaten aan de apex. Er was één operateur die bijna nooit een PSM aan de apex had. In februari 2020 bekeken we 2 video’s van zijn apex dissectie technieken en zijn deze technieken overgenomen door de andere operateurs. In november 2020 zijn de cijfers opnieuw geanalyseerd. Het percentage PSM aan apex nam significant af van 22% naar 17%. Dit was te herleiden naar de operatietechniek.

 

© 2021, Stichting DUOS, redactie en teksten: Kuip&Ko, website: sbddesign.nldisclaimer   |   log in